Van de rector

  

Leren door ervaren en doen 

Het viel mij dit jaar op bij de presentaties van de profielwerkstukken havo/vwo dat er met name in de natuurprofielen vaker onderzoek wordt gedaan door het ontwikkelen van een proefmodel. Eind februari gebeurde dat bij de presentatie van Lotte en Sam H5 over 'Een op afstand bestuurbare auto op zonne-energie’ en vorige week bij Wieteke en Hennes V6 over de magneetzweeftrein. Denken en doen gingen bij beide koppels hand in hand. Op basis van theorie na het oriënterende vooronderzoek, werd besloten daadwerkelijk een model te construeren. Elk scenario bleek niet helemaal op te leveren wat was gedacht. Door telkens de praktijk te koppelen aan de theorie kwamen daar weer nieuwe hypotheses en scenario’s uit die uiteindelijk leidden tot een werkend model.

 

De zin ‘leren door ervaren en doen’ komt rechtstreeks uit onze Strategische Visie 2015-2025 en hoort eigenlijk bij het vmbo. In de praktijk werkt het bij veel leerlingen op havo en vwo net zo. Enkele jaren geleden ben ik uitgenodigd door de economische kring Nijmegen waarbij we met een groep bestuurders een werkbezoek brachten aan de Hogeschool Arnhem en Nijmegen en het ROC Nijmegen. Ook in de hogeschool zagen we voorbeelden dat er meer werd geleerd door doen en ervaren. Het praktijklokaal verpleging was omgebouwd tot een heuse ziekenzaal waarbij de studenten oefenden met  injecties geven op sinaasappels en mandarijnen. Daarna gingen ze rond de tafel zitten als bij een regulier team- of werkoverleg in het ziekenhuis om te bespreken hoe hun handelingen verlopen waren en met welk resultaat. Daarbij kwam dan de theorie over het menselijk lichaam, de medicatie die werd toegediend en alles wat daar bij kwam kijken. Dat was meer zinvol en logischer dan andersom. Leren door ervaren en doen.

 

Vorige week sprak ik een ondernemer uit Druten, werkzaam in de warmte- en isolatietechniek. Zijn beide zonen waren opgeleid op Pax en zijn inmiddels rond de 25 jaar oud. Beiden deden bij ons vmbo-t, omdat ze als tiener niet genoeg structuur en overzicht hadden voor de havo. Eigenlijk waren ze slim zat. Nu, na 8-9 jaar, heeft de een het HBO afgerond en is de ander overgestapt naar de universiteit, beiden via de beroepskolom: vmto-t, mbo, hbo en universiteit. Ze hadden via deze weg wel enige vertraging opgelopen maar hun vader was er van overtuigd dat ze op deze manier de beste route hadden afgelegd voor een loopbaan in de techniek. Bovendien hadden zij beiden tussendoor nog wel weer eens een jaartje ingehaald. En laten we eerlijk zijn, veel jongens die de havo doen, verliezen ook de nodige jaren tussen hun 15e en 25e jaar. De vader zei: ‘Bij jullie hebben ze het leren-leren op vmbo-t goed onder de knie gekregen. Daarna hadden ze de smaak te pakken en dan moet je ze – na een paar jaar duwen en trekken – alleen nog maar afremmen.’ Ook de theorie op een veel hoger niveau is dan geen probleem meer. Leren door ervaren en doen.

 

Motivatie bij jongeren is op middelbare scholen in Nederland een groot probleem. Internationaal gezien speelt dit bij ons veel meer dan elders in de wereld. Maar onze kinderen behoren wel tot de meest gelukkige ter wereld en dat is ook wat waard. Ruim twee jaar geleden kreeg ik de dringende oproep van een aantal techneuten van naam uit de regio om daar ook op Pax iets mee te doen. Ze zagen hun zonen op de middelbare school afhaken, net als zijzelf vroeger, en dan via allerlei bochten en vertraging alsnog hele kundige, gemotiveerde techneuten worden. ‘Dat moet toch anders kunnen?!’ Het lijkt me goed om de komende jaren het ‘leren door ervaren en doen’ op Pax concreet te gaan maken, minder schools zo u wilt. Dat kan op allerlei manieren in zowel vmbo, havo als vwo. Je ziet dat tieners die zo leren niet van ophouden weten en steeds grotere hobbels leren nemen om echt resultaat te boeken.

 

Het TechLokaal heeft in de afgelopen jaren in Beneden-Leeuwen laten zien dat zij jongeren op de basisschool en in hun vrije tijd op de hobbyclubs tot grote hoogte kunnen stuwen door goed aan te sluiten bij hun belangstelling en leervragen met een innovatieve en ondersteunende aanpak. Nu TechLokaal dit jaar bij ons intrekt op Pax vmbo in Druten, is het vanaf het volgende schooljaar 2018-2019 een dag in de week beschikbaar voor Pax, inclusief de ondersteuning door studenten, begeleiders en vrijwilligers. Ik heb de collega’s aangemoedigd om er dan eens een kijkje te gaan nemen met een paar collega’s of met een klas. In september is het lokaal in Druten vrijwel volledig ingericht. Een half jaar later volgt het tweede spiksplinternieuwe lokaal in Beneden-Leeuwen. Ik zie uit naar een mooie samenwerking!